Affetme, kızgınlık, hayal kırıklığı, ve cezalandırma gibi olumsuz tepkilerin yerine merhamet, empati ve cömertlik gibi olumlu sonuçlara yol açabilecek tepkilerin isteyerek ve bilinçli olarak geliştirilmesi için çaba göstermek şeklinde tanımlanabilir. Affetmeyle ilgili yapılan bilimsel çalışmalar son yıllarda artış gösterdi.
Günümüzde affetmeyi anlamak için bilim adamları çeşitli modeller ileri sürüyor. Bu modeller genel olarak insanların psikolojik sağlığı için affetmenin gerekli olduğuna dikkat çekiyor. Ayrıca bu doğrultuda affetme eğilimini geliştirme ve olumsuz duygu ve düşünceleri azaltmaya yönelik bazı eğitim programları hazırlanıyor ve bu programların psikolojik sağlık üstündeki etkileri test ediliyor. Örneğin bazı çalışmalar affetmenin kişinin kendisine olan saygısını arttırdığını, depresyona karşı koruduğunu, romantik ilişkilerde ve evliliklerde gerilimi azalttığını gösteriyor.
Türkiye’de Bugay ve Demir tarafından yapılan bir bilimsel araştırmada ise, affetme sürecini anlama ve affetme eğilimini artırma konusunda 5 haftalık bir programın etkisi test edildi. Program katılımcıları, kendilerini ve başkalarını affetmeyi geliştirmeye yönelik bu psiko-eğitim programına 5 hafta boyunca devam ederek olumsuz düşünceleri fark etme, empati kurabilme ve alternatif düşünceler geliştirme gibi bazı becerileri öğrendiler. Araştırma sonucunda, bu affetmeyi geliştirme grubuna katılan bireylerin 5 hafta sonunda affetme eğilimlerinin olumlu düzeyde arttığını ortaya çıktı. Yani, affetme eğiliminin çeşitli farkındalık ve beceri geliştirme etkinlikleriyle olumlu yönde ilerlediği görüldü.
Kısaca bu çalışma affetmenin öğrenilebildiğini, ancak bunun için çaba ve efor harcamanın önemli olduğunu ve çeşitli psikolojik destek çalışmalarıyla desteklenmesinin önemini vurguluyor.
1Bugay, A., Demir, A.(2012). Affetme arttırılabilinir mi? : Affetmeyi Geliştirme Grubu. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi.4(37): 96-106.